powered by Agones.gr - opap

Δευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Ίλιον και Όλυμπος του Dan Simmons: επιστημονική φαντασία και Όμηρος-ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΑ..ΑΞΙΖΕΙ!!!!!!!

Η επιστημονική φαντασία είναι μεγάλος μπελάς…

Είτε σαν συγγραφέας είτε σαν αναγνώστης, έχεις να επιλέξεις ανάμεσα από, κυριολεκτικά, εκατοντάδες υποείδη, συνδυασμούς τους ή παντρέματα με λογοτεχνικά ρεύματα. Η επιστημονική φαντασία, και γενικότερα η λογοτεχνία του φανταστικού, είναι η πιο παρεξηγημένη μορφή γραπτού λόγου από το σύγχρονο κόσμο παρόλο που λατρεύεται από ένα ιδιαίτερα μεγάλο κομμάτι αναγνωστικού κοινού (και μάλιστα εκείνου που διαβάζει πολλά περισσότερα από ένα δυο βιβλία το χρόνο) και παρόλο που τα πιο σημαντικά κείμενα των πρώτων χρόνων της ανθρώπινης διανόησης, έχουν περιεχόμενο φανταστικό (τα έπη του Ομήρου, Λουκιανός, Αινειάδα, φυσικά οι μυθολογίες των πρώτων πολιτισμών κ.α.).

Δεν είναι σκοπός μου να υπερασπιστώ την επιστημονική φαντασία σε αυτό το κείμενο (έχω συγκρουστεί αμέτρητες φορές με τον πατέρα μου για το θέμα αυτό στην πρώτη μου εφηβεία — ναι, τώρα διανύω τη δεύτερη), αυτό μπορεί να το κάνει ιδανικά και απόλυτα η διλογία που προτείνω στο σημερινό μου πόνημα. Ένα εξαιρετικό κομψοτέχνημα ξεχωριστού λόγου και πλήθος ανατρεπτικών ιδεών ή καλύτερα να το αλλάξω σε, αμάλγαμα ανατρεπτικών ιδεών. Ένα κείμενο που για περίπου χίλιες σελίδες δεν καταλαβαίνεις τι γίνεται (αλλά τις έχεις απολαύσει περισσότερο κι από γαλλικό πρωινό στις όχθες του Σηκουάνα) και όταν οι αποκαλύψεις αρχίζουν να σε βομβαρδίζουν αναρωτιέσαι τι είδους μυαλό έκανε αυτή τη σύλληψη.

Αυτό λοιπόν το μυαλό είναι ο Dan Simmons, ένας Αμερικάνος συγγραφέας, βραβευμένος με τα πιο γνωστά βραβεία στο χώρο του φανταστικού (Hugo, Bram Stoker, Locus, World Fantasy Award) και φανατικός οπαδός των δαιδαλωδών σεναρίων καθώς και τη χρήση μιας γλώσσας που συναντάμε συνήθως στην -ο θεός να την κάνει μερικές φορές- σοβαρή λογοτεχνία.

Dan Simmons, photo by Cliff Grassmick

Dan Simmons, photo by Cliff Grassmick

Πριν μπω στο ζουμί και σας αραδιάσω μερικά στοιχεία του σεναρίου, που αν δεν σας κάνουν να τρέξετε στο πλησιέστερο βιβλιοπωλείο να το αγοράσετε τουλάχιστον θα κάνετε την αμαρτωλή ερώτηση στον εαυτό σας “τώρα, αυτό το πράγμα πώς μπορεί να τελειώνει;”, θα σας πω δυο-τρία πράγματα που ψάχνω εγώ στην λογοτεχνία επιστημονικής φαντασίας (μήπως κάποιος με βοηθήσει να τα βρω). Καταρχήν δεν μου αρέσει η space opera. Star Wars κόσμοι, καλό και κακό και επικές μάχες με διαστημόπλοια δεν με εξιτάρουν. Εγώ θέλω (απαιτώ) σενάριο που σου προκαλεί πονοκέφαλο, θέλω πολιτικές προεκτάσεις ή χαρακτήρες που η ηθική τους δεν είναι άσπρη ή μαύρη. Θέλω πρωτοτυπία. Γκέγκε;

Dan Simmons - Ilium & Olympos

Dan Simmons - Ilium & Olympos

Είμαστε στο πεδίο μάχης του Τρωικού πολέμου!

Από τη μία οι Έλληνες, απέναντι τους οι Τρώες. Και μάχες βγαλμένες κατευθείαν από το κείμενο της Ιλιάδας (δεν υπάρχει ίχνος ειρωνείας ή υπερβολής στη δήλωση μου πως το Ίλιον μού έμαθε το Ομηρικό έπος καλύτερα από κάθε σχολικό βιβλίο… παρότι τριτοδεσμίτης παρακαλώ), οι γνωστοί ήρωες με τις επιθυμίες τους, τα πάθη τους και κάποιος… Hockenberry (!), καθηγητής, κάτοικος του 20ου αιώνα που έχει πεθάνει (!) και βρέθηκε ξαφνικά εδώ, να παρατηρεί μαζί με άλλους όμοιους του τον Τρωικό πόλεμο και να δίνει αναφορά για τα τεκταινόμενα στους θεούς του Ολύμπου (!), που ναι, υπάρχουν, και είναι τέσσερα μέτρα ψηλοί και έχουν απίστευτες δυνάμεις.

Κι ύστερα το σκηνικό αλλάζει.

Μεταφερόμαστε στην Ευρώπη, το δορυφόρο του Δία, και παρακολουθούμε το ταξίδι δύο Μόραβεκ (να τα λέτε ρομπότ πολύ εξελιγμένα οι άμαθοι) προς τη Γη σε αναζήτηση των Μετανθρώπων (μιας και οι άνθρωποι έχουν εξαφανιστεί χωρίς καμία εξήγηση(!) από τον μητρικό τους πλανήτη εδώ και πάρα πολλά χρόνια και υπάρχουν πληροφορίες για ένα πιο εξελιγμένο είδος που μπορεί να έχει κάνει την εμφάνιση του). Στη διάρκεια του ταξιδιού, τα δύο Μόραβεκ κάνουν φιλοσοφικές συζητήσεις πάνω στον Σαίξπηρ και τον Προυστ(!).

Η Τρίτη ιστορία που έρχεται να περιπλέξει ακόμα περισσότερο το κουβάρι, μας οδηγεί στη Γη (;). Εκεί, μια ομάδα ανθρώπων, από τις τελευταίες όπως μας δίνει να καταλάβουμε το κείμενο, κινείται σε έναν κόσμο που έχει υποστεί τεράστιες αλλαγές, έχουν ως υπηρέτες τους κάτι περίεργα μηχανήματα, διάγουν ζωή γεμάτη απολαύσεις, δεν ξέρουν να διαβάζουν, δεν ξέρουν πως ο πλανήτης τους είναι σφαιρικός (!), διατηρούνται νέοι μέχρι να «φύγουν», ακριβώς στα 100 τους χρόνια, και να βρεθούνε στα άστρα, δίπλα στους Μετανθρώπους!

Και οι τρεις ιστορίες δεν μπορείς να καταλάβεις αν είναι σύγχρονες μεταξύ τους ή με ποιον τρόπο συνδέονται. Μπλεχτήκατε;

Ακόμα δεν ακούσατε ούτε τα μισά.

Όσο προχωράει η ιστορία κάθε πιόνι κάνει τη κίνηση του. Ο Hockenberry δεν θέλει να είναι ένα παιχνιδάκι με ημερομηνία λήξης στα χέρια των θεών και αποφασίζει να γίνει φίλος με τον Οδυσσέα (!), να πηδήξει την ωραία Ελένη(!!) και να τα βάλει με το Δία (!!!). Τα δύο Μόραβεκ γίνονται μάρτυρες μιας τρομερής ανακάλυψης και φτάνουν στις παρυφές των ανθρώπινων συναισθημάτων κάνοντας ταυτόχρονα μια ενδελεχής εμβάθυνση σε έννοιες όπως ανθρωπιά, καλό και κακό. Μερικοί από την ομάδα των ανθρώπων που αναφέραμε στην τρίτη ιστορία, αποφασίζουν πως πρέπει να υπάρχει κάτι περισσότερο από αυτή την ήρεμη αναμονή για το τέλος και ξεκινάνε μια αναζήτηση που σκοπό έχει να αμφισβητήσει τις καθεστηκυίες απόψεις για τη ζωή. Έρχονται όμως αντιμέτωποι με τους μέχρι τότε υπηρέτες τους(!) ενώ η μόνη βοήθεια είναι ένας περίεργος τύπος που ακούει στο όνομα Οδυσσέας (!!!). Κάπου εκεί παίρνουν βασικούς ρόλους και ο Πρόσπερος με τον Κάλιμπαν από την Τρικυμία του Σαίξπηρ, και η μπάλα χάνεται ολοκληρωτικά!

Βαθειά ανάσα.

Όσοι τελειώσουν το Ίλιον και τον Όλυμπο θα έχουν διαβάσει μια από τις πιο όμορφες ιστορίες που έχει συλλάβει ποτέ ανθρώπινο μυαλό. Επική στις διαστάσεις της, πλήρης στις λεπτομέρειες της, καλοακονισμένη σε κάθε αιχμηρή της γωνιά. Μια ιστορία που μιλάει για τον άνθρωπο (πέρα και πάνω απ’ όλα), τα όρια της ευφυΐας του και την ενδεχόμενη πτώση του από τα ίδια τα δημιουργήματα του (όχι, μην ανησυχείτε, δεν είναι ΑΛΛΗ μία ιστορία που οι μηχανές είναι κακές και έχουν πάρει την εξουσία). Θα σας ζητούσα να μη φοβηθείτε τον όγκο των δύο βιβλίων μιας κι αν το ξεκινήσετε θα σας ποτίσει με εκείνο το μαγικό φίλτρο που σε κάνει να επαναλαμβάνεις “Άλλη μια σελίδα θα διαβάσω και μετά θα… πάω για ύπνο… θα διαβάσω το μάθημα που χρωστάω… θα φάω… θα βγω έξω νωρίς”. Καταλήγεις ξενύχτης, αιώνιος φοιτητής, νηστικός και κλεισμένος στο δωμάτιο σου.

Το Ίλιον και το Όλυμπος ξεκινάνε και μια αλυσίδα που μόνο βιβλία τέτοιου διαμετρήματος καταφέρνουν: σε κάνει να ξανανοίξεις την Ιλιάδα (ίσως και την Οδύσσεια), σε σπρώχνει να ρίξεις μια ματιά στο σονέτο 116 και την Τρικυμία του Σαίξπηρ ενώ σκέφτεσαι να κατευθυνθείς και προς τον Προυστ (αλλά μετά βλέπεις τον όγκου του Αναζητώντας το Χαμένο Χρόνο και λες -και με το δίκιο σου- δε γαμιέται). Α, και φυσικά να διαβάσεις κι άλλα βιβλία του Dan Simmons.

LinkWithin

Related Posts with Thumbnails